Mora Katliamı ve Anadolu’da Yunan Mezalimi Sempozyumu Düzenlendi

 

Türk Tarih Kurumu (TTK) ve Ege Üniversitesi (EÜ) iş birliğiyle düzenlenen “Mora Katliamı ve Anadolu’da Yunan Mezalimi Sempozyumu” 15-16 Kasım 2021 tarihinde İzmir’de gerçekleştirildi.

İki gün süren sempozyuma 16 akademisyenin yanı sıra Dışişleri Bakanlığından yetkililer de katıldı. Sempozyumun açış konuşmalarını Dışişleri Bakan Yardımcısı Yavuz Selim KIRAN, Cumhurbaşkanlığı Devlet Arşivleri Başkanı Prof. Dr. Uğur ÜNAL, İzmir Valisi Yavuz Selim KÖŞGER, Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu Başkanı Prof. Dr. Muhammet HEKİMOĞLU ve Türk Tarih Kurumu Başkanı Prof. Dr. Birol ÇETİN yaptı.

EÜ Atatürk Kültür Merkezi’nde düzenlenen sempozyumda Yunan işgalinin Anadolu Rumları üzerindeki etkilerinden Mora İsyanı’nın çıkış sebeplerine, Mora İsyanı sonrasında İzmir (Sığla) Sancağı’na gelen ilk Türk muhacirlerin nüfus bilgilerinden Millî Mücadele’de Hüdavendigâr (Bursa) vilayetinde yaşanan Yunan vahşeti ve soykırımına geniş bir çerçevede Mora’da ve Anadolu’da yaşanan acıların sebep ve sonuçlarını ele alan bildiriler sunuldu.

Sempozyumun açış konuşmasını yapan Dışişleri Bakan Yardımcısı KIRAN; Yunanistan’ın, nefretten beslenen tarih anlayışını her platforma taşımak istediğini vurguladı. KIRAN, Türkiye’nin bu anlayışla siyasi, ekonomik ve kültürel alanda tüm boyutlarıyla mücadeleye devam edeceğini belirtti ve “Elbette her zaman diyalogdan ve diplomasiden yana tavrımızı sürdüreceğiz.” dedi.

Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu Başkanı Prof. Dr. Muhammet HEKİMOĞLU “Yazmadığımız, çocuklarımıza teker teker anlatmadığımız her acımız başkaları tarafından bize kurşun olarak iade edildi.” dedi ve konuşmasına “Bugün hakikaten ne oldu da bize bu kadar düşman oldular bunu konuşmaya geldik” diyerek devam etti.

TTK Başkanı Prof. Dr. Birol ÇETİN ise yaptığı açış konuşmasında Yunanların, sürekli haksız ithamlarda bulunduklarını belirtti. Devlet olarak Yunanistan’ın bu ithamlarına karşılık vermeyi uygun bulmadıklarını anlatan ÇETİN, acıların unutulmadığını belirtti ve “Arşiv Belgelerine Göre Balkanlarda ve Anadolu’da Yunan Mezalimi” adlı kitabın 3 cildini özellikle yanında getirdiğini söyledi. ÇETİN, Türk Tarih Kurumu olarak Yunanların yaptıkları mezalim dolayısıyla bu sempozyumun düzenlendiğini dile getirdi.

Cumhurbaşkanlığı Devlet Arşivleri Başkanı Prof. Dr. Uğur ÜNAL ise Osmanlı topraklarında milliyetçi isyanların artmasıyla birçok milletin Osmanlı Devleti’ne karşı isyana giriştiğini anımsattı. Konuyla ilgili belgelerin devletimizin arşivlerinde yer aldığını dile getiren ÜNAL, bunların bir kısmının sempozyum kapsamında açılan sergiyle gözler önüne serildiğini belirtti.

Yunanistan’ın bağımsızlığının 200. yılı vesilesiyle dünyada düzenlenen etkinliklere cevap niteliği taşıyan sempozyumda Karadeniz Teknik Üniversitesi Tarih Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Hikmet ÖKSÜZ, asırlarca Osmanlı İmparatorluğu’nda huzur içinde yaşayan Yunanların 19. yüzyılda milliyetçilik hareketleriyle isyan girişimlerinde bulunduğunu anımsattı ve bu süreçte Yunanların Balkan Türklerine karşı sistemli bir yok etme faaliyetleri olduğunu, yaklaşık 25 bin Müslüman’ın Tripoliçe’de ve Mora çevresinde Yunan komitacıları tarafından katledildiklerini belirtti.

Sempozyumun ikinci oturumuna da başkanlık eden Prof. Dr. Haluk SELVİ ise 1821’de başlayan bu hareketin arkasında planlı şekilde Rusya, İngiltere ve Prusya’nın dinî kaygıyla hareket ettiğini ve burada 1821’den itibaren bir Haçlı ruhunun doğduğunu belirtti.

Fatih Sultan Mehmet Vakıf Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Zekeriya KURŞUN, tarih yazımında 1821 Yunan bağımsızlığının bir millî direniş olarak görüldüğünü ancak bunun “Rum İsyanı” olarak tanımlanması gerektiğini söyledi.

Sempozyum süresince “Mora Katliamı ve Anadolu’da Yunan Mezalimi Belge ve Fotoğraf Sergisi” ilgililerin merakına sunuldu. Ayrıca Yunanların Mora’da ve Anadolu’da Müslüman halka yaptıkları zulümleri anlatan “Yunan Mezalimi’nin Sessiz Tanıkları” adlı belgeselin ilk gösterimi yapıldı ve oldukça ilgi çekti.